Ομιλία στην ανοιχτή πολιτική εκδήλωση του ΣΥΡΙΖΑ στο μέγαρο του ΕΒΕΑ, με θέμα «Μεταρρυθμίσεις στη δημόσια διοίκηση από την ψήφιση στην εφαρμογή (δύο+ χρόνια δρόμος)»

 

Κυρίες και κύριοι,

Θα ήθελα να σας ευχαριστήσω θερμά για την πρόσκληση και να σας συγχαρώ για την πρωτοβουλία της σημερινής εκδήλωσης, με θέμα «Μεταρρυθμίσεις στη δημόσια διοίκηση από τη ψήφιση στην εφαρμογή (δύο+ χρόνια δρόμος)».

Κι αυτό γιατί η σημερινή μου παρουσία απαντά στην πράξη στο ζητούμενο που τίθεται, καθώς στο Υπουργείο Διοικητικής Ανασυγκρότησης υλοποιούμε πλέον την «Εθνική Στρατηγική για τη Διοικητική Μεταρρύθμιση 2017-2019», αλλάζοντας σε τρία χρόνια το πρόσωπο και τη φιλοσοφία της δημόσιας διοίκησης.

Είναι γεγονός ότι για πρώτη φορά η λέξη «μεταρρύθμιση» αποκτά ουσία και νόημα ως μέρος του κυβερνητικού μας σχεδίου.

Επί χρόνια πίσω από τη λέξη «μεταρρύθμιση» κρύφτηκαν η έλλειψη πολιτικής βούλησης, μικροπολιτικά, προσωπικά συμφέροντα και προσωπικές στρατηγικές, στερώντας από τη δημόσια διοίκηση σύγχρονες, ποιοτικές υπηρεσίες προς όφελος του πολίτη.

Κάθε απόπειρα «μεταρρύθμισης» κατέληγε στην απαξίωση ενός νευραλγικού κομματιού της δημόσιας διοίκησης, ενίοτε δε κατέληγε ως τρόπος «αποσυμφόρησης» εξειδικευμένου επιστημονικού δυναμικού.

Αυτό είχε ως αποτέλεσμα το άκουσμα της λέξης «μεταρρύθμιση» να προκαλεί κοινωνική κόπωση, αποθαρρύνοντας τελικά πολίτες, δημόσιους λειτουργούς και το πολιτικό σύστημα από κάθε προσπάθεια εμπέδωσης μιας νέας φιλοσοφίας και κουλτούρας στον δημόσιο τομέα.

Σήμερα εμείς βρισκόμαστε αντιμέτωποι με ένα διπλό στοίχημα: αυτό του εκσυγχρονισμού της δημόσιας διοίκησης και της προσφοράς στον πολίτη ενός οργανωμένου συστήματος διοίκησης, εφάμιλλου της σύγχρονης ευρωπαϊκής πραγματικότητας.

Το στοίχημα αυτό θα το κερδίσουμε. Γιατί, για εμάς οι δημόσιοι λειτουργοί δεν αποτελούν δημοσιονομικά βαρίδια, αλλά πολύτιμους κρίκους στην κοινωνική αλυσίδα και συμμάχους στην πορεία της χώρας προς την ανάπτυξη.

Σ’ αυτήν την κατεύθυνση, από τις πρώτες μέρες της διακυβέρνησής μας, καταργήσαμε νόμους και διατάξεις που επέβαλλαν τον κοινωνικό αυτοματισμό, αποστερώντας από τη δημόσια διοίκηση προσωπικό και στελέχη, με απώτερο στόχο τον αποδεκατισμό και την απαξίωσή της προς όφελος του κρατικοδίαιτου ιδιωτικού τομέα.

Στον αντίποδα, με μία σειρά νομοθετικών πρωτοβουλιών προωθήσαμε για πρώτη φορά ένα αντικειμενικό, λειτουργικό και αξιόπιστο μοντέλο δημόσιας διοίκησης, μέσα από σημαντικές καινοτομίες και δράσεις.

Αυτές τις νομοθετικές πρωτοβουλίες υλοποιούμε σήμερα. Αρκεί να αναφέρω μεταξύ αυτών:

·         το Ενιαίο Σύστημα Κινητικότητας (Ν. 4440/2016), μια πρωτόγνωρη για τα δεδομένα της διοίκησης τομή, με στόχο την ορθολογική κατανομή του προσωπικού,

·         τη σύσταση του Εθνικού Μητρώου Επιτελικών Στελεχών Δημόσιας Διοίκησης (Ν. 4369/2016),

·         την κωδικοποίηση και αναμόρφωση της ελληνικής νομοθεσίας (Ν.4369/2016),

·         τη σύσταση Επιτροπής Ακρόασης Πολιτών και Φορέων ανά Υπηρεσία/Υπουργείο (Ν.4369/2016),

·         την κατάργηση υποβολής επικυρωμένων εγγράφων (Ν.4325/2015).

 

Κυρίες και κύριοι,

Για εμάς η διοικητική ανασυγκρότηση του κράτους αποτελεί βασική προϋπόθεση της παραγωγικής ανασυγκρότησης της χώρας.

Πιστεύουμε ότι χρειάζεται ένα νέο πρότυπο δημόσιας διοίκησης, σύγχρονης, που θα λειτουργεί δημοκρατικά και με διαφάνεια, ενώ θα έχει υψηλή κοινωνική αποτελεσματικότητα.

Αυτή η αντίληψη για τη δημόσια διοίκηση είναι που συμβάλλει καθοριστικά και στην εμπέδωση ενός σταθερού και ευνοϊκού περιβάλλοντος που θα στηρίζει και θα ενισχύει την επιχειρηματικότητα.

Η υλοποίηση του μεταρρυθμιστικού αυτού σχεδίου περνά μέσα από δύο άξονες:

1.      την αναβάθμιση του τρόπου λειτουργίας στο εσωτερικό της δημόσιας διοίκησης,

2.      την αποκατάσταση της σχέσης της δημόσιας διοίκησης με τους πολίτες.

Τα πρώτα δείγματα γραφής έχουν ήδη δοθεί.

Ειδικότερα, για τον πρώτο άξονα:

–          Έχουμε προκηρύξει τις οριζόντιες θέσεις Προϊσταμένων Γενικών Διευθύνσεων (Διοικητικού-Οικονομικού) των Υπουργείων, ενώ ακολουθούν και οι υπόλοιπες θέσεις Προϊσταμένων Γενικών Διευθύνσεων.

–          Εισάγουμε τον θεσμό των Διοικητικών, των Τομεακών και των Ειδικών Τομεακών Γραμματέων και η επιλογή τους με αντικειμενική και αξιοκρατική διαδικασία.

–          Στο πλαίσιο του νέου συστήματος κινητικότητας, έχουν ολοκληρωθεί οι νέοι οργανισμοί των Υπουργείων, οι οποίοι θα μετατραπούν για πρώτη φορά σε ψηφιακούς, ώστε να μπορεί να γνωρίζει ο κάθε πολίτης τη δομή και την διάρθρωση της δημόσιας διοίκησης.

–          Ξεκινάμε τη λειτουργία του Ηλεκτρονικού Συστήματος για την κινητικότητα. Με τον τρόπο αυτό τερματίζουμε ένα απαρχαιωμένο σύστημα αποσπάσεων και μετατάξεων, που έτρεφε το πελατειακό κράτος. Βάζουμε τελεία στον πελατειακό παρασιτισμό.

–          Ετοιμάζουμε μητρώο διαδικασιών στους φορείς της δημόσιας διοίκησης, προκειμένου να οδηγηθούμε στον ουσιαστικό ανασχεδιασμό των επιχειρησιακών διαδικασιών και τελικά την απλοποίηση τους.

 

Ενώ στον δεύτερο άξονα:

–          Αποκαθιστούμε την εμπιστοσύνη πολιτών και επενδυτών με την υλοποίηση της εθνικής πύλης για την κωδικοποίηση της Νομοθεσίας.

–          Θέτουμε ως προτεραιότητα τη στήριξη της καινοτομίας, μέσα από την υλοποίηση ενός στρατηγικού σχεδίου για την Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση, που θα προσφέρει σε όλους τους πολίτες, τις επιχειρήσεις και τους επενδυτές τα προαπαιτούμενα για να μπορέσουν να λειτουργήσουν στο πλαίσιο της νέας ψηφιακής εποχής.

–          Καταπολεμούμε τη γραφειοκρατία μέσα από την ψηφιοποίηση των διοικητικών διαδικασιών.

–          Μειώνουμε τα διοικητικά βάρη, ενισχύοντας τη διαλειτουργικότητα και την αποτελεσματική συνεργασία μεταξύ των υπηρεσιών του κράτους.

Για παράδειγμα:

 

–          Προωθούμε άμεσα την πλήρη και αποκλειστική ηλεκτρονική διακίνηση εγγράφων στον Δημόσιο, με χρήση ηλεκτρονικών υπογραφών

–          Επαναπροσδιορίζουμε τον ρόλο των ΚΕΠ.

–          Εξετάζουμε η επανασχεδίαση της κεντρικής διαδικτυακής κυβερνητική πύλης ΕΡΜΗΣ.

–          Στο πλαίσιο του e-gov now, προχωρούν άμεσα οι εκτελεστικές συμβάσεις μεταξύ φορέων του Δημοσίου, για τη διασύνδεση των σχετικών πληροφοριακών συστημάτων και μητρώων. Όπως καταλαβαίνετε, πρόκειται για ένα έργο με τεράστια οφέλη για τον απλό πολίτη, αλλά και για τον επιχειρηματικό κόσμο.

 

Κυρίες και κύριοι,

Για πρώτη φορά, και από τις πρώτες ημέρες της διακυβέρνησής μας, ως πολιτική ηγεσία θέσαμε στον πυρήνα των μεταρρυθμίσεών μας τον άνθρωπο.

Τα στελέχη της δημόσιας διοίκησης θα αξιοποιούν στο εξής τις δεξιότητες και τα τυπικά τους προσόντα, με στόχο την παροχή ποιοτικών υπηρεσιών προς τον πολίτη, αλλά και την προσωπική τους ανέλιξη με από όρους επαγγελματικής σταδιοδρομίας και καταξίωσης.

Οι επιχειρούμενες αλλαγές δεν απαντούν στην ανάγκη δημοσιονομικής εξυγίανσης ή περικοπών, αλλά στο αίτημα της κοινωνίας για ένα σύγχρονο κράτος. Οι δημόσιοι υπάλληλοι έχουν εξειδίκευση, τεχνογνωσία και ικανότητες, προκειμένου να το υπηρετήσουν.

Γνωρίζετε ότι πέρασαν επτά χρόνια από τις τελευταίες κρίσεις προϊσταμένων. Γνωρίζετε και τις πρακτικές, με τις οποίες είχαν κριθεί στελέχη της δημόσιας διοίκησης στο παρελθόν.

Από την πλευρά μας, θεμελιώσαμε ένα νέο πλαίσιο, με το οποίο ρυθµίζεται –κατά τρόπο άρτιο, ενιαίο, συνεκτικό, ορθολογικό και αξιοκρατικό– το σύστηµα αξιολόγησης του υπαλληλικού προσωπικού της δηµόσιας διοίκησης.

Με το νέο σύστημα αναδεικνύονται πλήρως οι ιδιαίτερες προσωπικές ικανότητες των υπαλλήλων σε σχέση µε τη φύση των εκτελούµενων από αυτούς καθηκόντων. Στόχος η βελτίωση της ατοµικής απόδοσης κάθε υπαλλήλου και συνολικά της απόδοσης της δηµόσιας υπηρεσίας.

Το νέο σύστημα έχει δομηθεί µε βάση κριτήρια κοινά αποδεκτά, µετρήσιµα και αντικειµενικά, ελεγχόµενα ως προς την εφαρµογή τους, µε αποκλειστικό γνώµονα την ποιοτική αναβάθµιση των δηµόσιων υπηρεσιών και πλαισιώνεται:

–          από διαδικασίες αξιολόγησης των Προϊστάµενων οργανικών µονάδων από τους υφισταµένους τους,

–          από τη διαδικασία της συμβουλευτικής συνέντευξης. Πριν την ολοκλήρωση της αξιολόγησης ο άµεσα ιεραρχικά Προϊστάµενος, ως πρώτος Αξιολογητής, καλεί τον αξιολογούµενο Υπάλληλο, προκειµένου να συζητήσει µαζί του τρόπους βελτίωσης της απόδοσής του και καλύτερης αξιοποίησης και ανάπτυξης των ικανοτήτων του προς όφελος, τόσο του ιδίου όσο και της λειτουργίας και απόδοσης της οργανωτικής υπηρεσιακής µονάδας στην οποία υπηρετεί.

–          Για την αποκατάσταση τυχόν αδικιών και τη δίκαιη λειτουργία του Συστήµατος Αξιολόγησης προβλέπεται η δυνατότητα υποβολής ενστάσεων από τον αξιολογούµενο ενώπιον της Ειδικής Επιτροπής Αξιολόγησης.

Πρόσφατα, το Υπουργείο μας εξέδωσε νέα εγκύκλιο για την εφαρμογή του συστήματος από τους φορείς της δημόσιας διοίκησης.

Στην εν λόγω εγκύκλιο τονίσθηκε εκ νέου ότι με την εφαρμογή του νέου συστήματος «καταργείται η δυνατότητα αυθαιρεσίας δίνοντας τέλος στις πρακτικές απαξίωσης της δημόσιας διοίκησης και των δημοσίων υπαλλήλων. Αντίθετα, το νέο σύστημα αξιολόγησης είναι από τη φύση του ολιστικό στην προσέγγισή του, συνδεόμενο άρρηκτα με τη συμμετοχή και την ανάδειξη του ανθρώπινου παράγοντα, συνδεόμενο με την εκπαίδευση και κατάρτιση σε αντικείμενα και δεξιότητες του σύγχρονου εργασιακού περιβάλλοντος».

Αντιλαμβάνομαι πλήρως την αμηχανία και την απροθυμία του συνόλου των πολιτικών δυνάμεων να υποστηρίξουν δημόσια μορφές αποχής από τις νέες διαδικασίες αξιολόγησης.

Αυτό που δεν αντιλαμβάνονται, όμως, όλοι όσοι υπονομεύουν τις ανοικτές διαδικασίες είναι το γεγονός ότι αποτελεί πολιτική μας επιλογή η αναβάθμιση της δημόσιας διοίκησης.

Πολιτική επιλογή, η οποία υπαγορεύεται από το γεγονός ότι η ελληνική δημόσια διοίκηση διαθέτει εκείνους τους ανθρώπινους πόρους που μπορούν να υπηρετήσουν τους στόχους για ένα νέο σύγχρονο κράτος.

Είμαι βέβαιη ότι οι δημόσιοι λειτουργοί θα ανταποκριθούν στην απαίτηση των καιρών.

Άλλωστε, τα κριτήρια που έχουν τεθεί για την αξιολόγηση του ανθρώπινου δυναμικού του Δημοσίου εναρμονίζονται πλήρως με τα υψηλά τυπικά προσόντα που διαθέτουν στην πλειοψηφία τους οι δημόσιοι λειτουργοί.

Αποκαλύπτεται, λοιπόν, ότι τα όποια προσκόμματα τίθενται κρύβουν προσωπικά ελατήρια, βασίζονται στην ανεπάρκεια και επιδιώκουν τη διαιώνιση της νομής εξουσίας στη δημόσια διοίκηση.

Την ίδια ώρα επιχειρήθηκε να καλλιεργηθεί η εντύπωση ότι αυτή η κυβέρνηση δεν δίνει τη μάχη κατά της διαφθοράς και της διαπλοκής.

Σε αυτήν την απόπειρα βρέθηκαν πάλι πρόθυμοι να στηρίξουν με αβάσιμους τίτλους και ψευδείς αναφορές τα περί «αμνησίας επιόρκων».

Θα το επαναλάβω για άλλη μια φορά πως τα πειθαρχικά συμβούλια και υπάρχουν και λειτουργούν, εκτός από τρία συμβούλια που είναι στα νεοσύστατα υπουργεία Ψηφιακής Πολιτικής και Μεταναστευτικής Πολιτικής, καθώς και στον ΕΦΚΑ, ενώ εκδώσαμε σχετική εγκύκλιο για την επίσπευση αυτών των διαδικασιών.

Θυμίζω δε ότι το 2016 υπήρξε πολύμηνη απεργιακή κινητοποίηση των δικηγόρων με αποτέλεσμα να πάει λίγο πίσω η διαδικασία.

Σε καμία περίπτωση δεν υπάρχει ούτε αμνήστευση ούτε παραγραφή.

 

Κυρίες και κύριοι,

Για πρώτη φορά συναντώνται οι τρέχουσες πραγματικές ανάγκες της κοινωνίας με τις υπηρεσίες της δημόσιας διοίκησης. Η ελληνική δημόσια διοίκηση τίθεται σε τροχιά μέλλοντος.

Για τον λόγο αυτό και σε συνεργασία με το νέο Υπουργείο Ψηφιακής Πολιτικής:

·         Αρχίζουμε να σχεδιάζουμε και να υλοποιούμε πλατφόρμες και όχι μεμονωμένα μονολιθικά έργα. Πλατφόρμες που ο πηγαίος κώδικας τους παραδίδεται και ανήκει στο Δημόσιο.

·         Βγάζουμε σε παραγωγική λειτουργία μητρώα, όπως το Μητρώο Πολιτών το οποίο θα συμβάλει στην υλοποίηση της Αρχής της Εφάπαξ Παροχής Δεδομένων από ένα σημείο (Once Only Principle).

·         Ανοίγουμε δημόσια δεδομένα και υποδομές αντί να δημιουργούμε στεγανά ανάμεσα σε δομικές μονάδες του κράτους. Ήδη τα πρώτα πληροφοριακά συστήματα έχουν εγκατασταθεί στο Δημόσιο Νέφος (G-CLOUD).

·         Σχεδιάζουμε και υλοποιούμε (μαζί με τα συναρμόδια υπουργεία) στοχευμένα έργα με στόχο τη διασύνδεση και τη διαλειτουργικότητα των πληροφοριακών συστημάτων του Δημοσίου.

o   Για παράδειγμα οι 4 τελευταίες εκτελεστικές συμβάσεις που υλοποιούνται αυτή τη στιγμή, με σκοπό την διασύνδεση 70 νοσοκομείων με το κεντρικό σύστημα του υπουργείου υγείας.

o   Η προσκείμενη έναρξη υλοποίησης 2 εκτελεστικών συμβάσεων για τη διασύνδεση διάφορων μητρώων με το πληροφοριακό σύστημα του υπουργείου εργασίας.

o   Σε τελική φάση προς υπογραφή και έναρξη είναι και η 5η εκτελεστική σύμβαση του υπουργείου υγείας για τη διασύνδεση άλλων 35 νοσοκομείων.

·         Σχεδιάζουμε και αναπτύσσουμε (με τα συναρμόδια υπουργεία) απλοποιημένες υπηρεσίες, με προστιθέμενη αξία προς τους πολίτες και τις επιχειρήσεις, αντί να μηχανογραφούμε την γραφειοκρατία.

o   Μέχρι σήμερα μια κρίσιμη μάζα δημοσίων λειτουργών αλλά και πολιτών, που ξεπερνά τις 30.000, έχει ήδη προμηθευτεί ψηφιακά πιστοποιητικά και χρησιμοποιεί καθημερινά τις ψηφιακές υπογραφές για να διακινεί ψηφιακά έγγραφα.

·         Συμβάλουμε αποφασιστικά στο να διενεργούνται αποκλειστικά ηλεκτρονικά κρίσιμες διαδιακασίες της δημόσιας διοίκησης, ενδεικτικά αναφέρω:

o   Την αποστολή εγγράφων στο Εθνικό Τυπογραφείο για δημοσίευση σε ΦΕΚ, από όλους τους φορείς

·         Σε στενή συνεργασία με το Υπουργείο Οικονομίας και Ανάπτυξης, ετοιμάζουμε ένα μητρώο διαδικασιών στους φορείς της ΔΔ , στο οποίο θα μοντελοποιηθούν με σύγχρονα εργαλεία όλες οι διαδικασίες που διέπουν τις συναλλαγές με το δημόσιο, επιτρέποντας έτσι τον ουσιαστικό ανασχεδιασμό και τελικά την απλοποίηση τους.

Για να πετύχουν όμως όλα αυτά, απαιτούνται επίσης παρεμβάσεις στο πλαίσιο της διαχείρισης του ανθρώπινου δυναμικού που απασχολεί ο δημόσιος τομέας.

·         Στο πλαίσιο αυτό, στοχεύουμε στην αύξηση των ψηφιακών δεξιοτήτων του υφιστάμενου προσωπικού, αλλά και την εισροή νέου, υψηλών τυπικών προσόντων δυναμικού στις δημόσιες υπηρεσίες.

·         Συμμετέχουμε και προωθούμε το ευρωπαϊκό πρόγραμμα «Digital Skills and Jobs Coalition», μια πανευρωπαϊκή σύμπραξη που βοηθά στην αντιμετώπιση του ελλείμματος του αριθμού των ευρωπαίων πολιτών με επαγγελματικές δεξιότητες ΤΠΕ και την αξιοποίηση της δυνατότητας δημιουργίας θέσεων εργασίας στον κλάδο ΤΠΕ.

 

Κυρίες και κύριοι,

Οι επιχειρούμενες αλλαγές έχουν ακόμα έναν στόχο που δεν είναι άλλος από τη συμπόρευση της χώρας με τις τρέχουσες διεθνείς προδιαγραφές και, τελικά, την αποκατάσταση της εικόνας της στο διεθνές περιβάλλον.

Στην προσπάθειά μας αυτή υλοποιούμε με γρήγορο ρυθμό την συνεργασία του Υπουργείου Διοικητικής Ανασυγκρότησης και του ΟΟΣΑ, που ξεκίνησε τον περασμένο Μάρτιο, για την ενίσχυση του ανθρώπινου δυναμικού του δημόσιου τομέα με άξονες τις ψηφιακές δεξιότητες και την ψηφιακή ηγεσία. Ειδικότερα, η συνεργασία θα περιλαμβάνει έργα προτεραιότητας που θα επιλέξει το Υπουργείο Διοικητικής Ανασυγκρότησης, με στόχο την ενίσχυση των ΚΕΠ, των ψηφιακών δεξιοτήτων στον δημόσιο τομέα και του ρόλου των γυναικών στην ηγεσία της δημόσιας διοίκησης.

 

Κυρίες και κύριοι,

Μένουν πολλά ακόμη να γίνουν. Όμως, σε ένα εξαιρετικά δυσχερές περιβάλλον, παλεύοντας στο εσωτερικό και στο εξωτερικό απέναντι σε κατεστημένα συμφέροντα, προσπαθούμε με κάθε τρόπο να υλοποιήσουμε πολιτικές που θα αμβλύνουν τις επιπτώσεις της οικονομικής κρίσης και θα επαναφέρουν την ελπίδα στον ελληνικό λαό και την εμπιστοσύνη απέναντι στο κράτος και τις υπηρεσίες του.

Στο πλαίσιο αυτό, σας καλώ να στρατευτούμε όλοι μαζί στην προσπάθεια παραγωγικής Ανασυγκρότησης της χώρας. Χρειαζόμαστε τις ιδέες σας την κριτική σας την ενέργειά σας, προκειμένου να γίνουμε ακόμη καλύτεροι.

Κλείνοντας οριστικά πίσω μας τον μνημονιακό κύκλο και μετά από χρόνια υπάρχουν βάσιμες προοπτικές για την οικονομική ανάπτυξη της χώρας.

Χρειαζόμαστε τη συνδρομή σας, ώστε η ανάπτυξη αυτή να είναι μία δίκαιη ανάπτυξη που θα αφορά τους πολλούς και όχι τους λίγους.

Σας ευχαριστώ.

Advertisements